Dusiołek

Dusiołek to stwór uprzykrzony bardzo. W dzień postać oparu, a mgły przyjmuje, po polach, lasach lata, świat obserwuje. Aleć w nocy staje się Dusiołek człowieczkiem małym, na dwie stopy wysokim, o szarozielonej skórze, co podczas pełni Miesiąca jasno się jarzy. Twarz jego do ludzkiej jest podobna, lecz ma owa bestyja miast jednego, trzy ślepia, żółte i wyłupiaste. Cechą charakterystyczną dla owego potwora jest duża, wręcz ogromna rzyć, która zajmuje niemal połowę ciała jego. Owa rzyć wydziela smrodliwy fetor, w zapachu skunksa przypominający. Ma Dusiołek zwyczaje paskudne. Otóż, gdy w nocy śpiącego wędrowca przydybie, to wraz wlezie nań, łapami za grdykę ucapi i cichaczem zadusi, skąd się jego nazwa wzięła. Na bestyję ową sposobu innego nie masz, jak ubranie swe wywarem z alrauny, mandragorą zwanej, skropić, a przed zaśnięciem modlitwę zawsze zmawiać. Wtenczas Dusiołek nie tknie człowieka, jeno na złość napaskudzić może na takiego, lub na jego rzeczy, a łajno jego zmyć się niczym innym nie da, jak wodą żywą, której dziwo-ptak strzeże. Aleć to przecież i tak lepsze, niżby miał być człek zaduszon przez tę poczwarę. Bo mus wam wiedzieć, że gdy Dusiołek kogoś ubije, tego dusza na zawsze do Króla Dusiołków będzie należeć. By ją odzyskać musi osoba bliska zabitego za siódmą górę i rzekę iść, a baczyć, gdzież pałac Dusiwnyk ukryty, bo on zawsze w ukryciu. Raz na niebie, raz pod ziemią… W wieku piętnastym się zdarzyło, że pałac córka kupca bławatnego dostrzegła, jak nad miastem Legnicą się unosił, nie większy od dobrze spasionego indyka. Natychmiast też proboszcza powiadomiła, któren to egzorcyzmami Dusiwnyk przegnał i od tej pory nikt już nie widział pałacu Króla Dusiołków. Ale same Dusiołki bynajmniej nie zaprzestały swej szkodliwej działalności. Co to, to nie! Na szczęście ostatnimi czasy jakby rzadziej się ukazują. Zwąchały widocznie, że ich czas przemija. Odchodzą tedy po jednym do królestwa Goplany, by tam zacząć nowe życie. I bardzo dobrze. Nie trza nam takich stworów na świecie. Bo i obyczaje ich niemoralne i wygląd niepolityczny.